Vergrote prostaat: symptomen, oorzaken en behandelopties voor mannen

Wat is een vergrote prostaat?

Bij veel mannen wordt de prostaat groter naarmate ze ouder worden. Dit noemen we benigne prostaathyperplasie (BPH). De prostaat ligt onder de blaas en rondom de plasbuis. Als de prostaat uitzet, kan deze de plasbuis deels dichtdrukken, wat kan zorgen voor verschillende plasproblemen.

Hoewel een vergrote prostaat geen vorm van kanker is, kan het wel het dagelijks leven beïnvloeden. Mannen boven de 50 krijgen er het vaakst mee te maken. De klachten beginnen meestal geleidelijk en verergeren met de tijd.

Welke klachten komen voor?

Veelvoorkomende symptomen zijn:

• moeite met plassen of een trage urinestraal,
• vaak aandrang, ook ’s nachts,
• het gevoel dat je blaas niet leeg is na het plassen,
• ongewild urineverlies of nadruppelen,
• plotselinge, sterke aandrang (aandrangincontinentie).

Niet elke man met een grote prostaat ervaart klachten. En andersom: ook met een relatief kleine prostaat kunnen de symptomen vervelend zijn. In zeldzame gevallen ontstaan er complicaties zoals een blaasontsteking, nierproblemen of volledige urineretentie (niet meer kunnen plassen).

Hoe wordt de diagnose gesteld?

De huisarts of uroloog bespreekt de klachten en voert meestal een lichamelijk onderzoek uit. Ook een PSA-bloedtest kan worden gedaan om prostaatkanker uit te sluiten. Soms volgt een echo van de blaas en nieren of een meting van de urinestraal om de ernst van de obstructie te bepalen.

Wat zijn de behandelmogelijkheden?

Medicatie

De eerste stap in de behandeling is vaak medicatie:

• Alfablokkers ontspannen de blaashals en zorgen voor makkelijker plassen,
• 5-alfa-reductaseremmers verkleinen de prostaat langzaam,
• Kruidenmiddelen kunnen helpen bij milde klachten.

De arts kiest de juiste behandeling op basis van je klachten, leeftijd en voorkeur. Let op: sommige medicijnen kunnen bijwerkingen veroorzaken, zoals minder zaadlozing of erectieproblemen.

Operatie

Als de klachten ernstig zijn of andere behandelingen niet helpen, is een ingreep mogelijk. De meest gebruikte operaties zijn:

• TURP (verwijdering van prostaatweefsel via de plasbuis),
• Laserbehandeling,
• Open prostaatoperatie bij een zeer grote prostaat.

De bedoeling is steeds om de plasbuis meer ruimte te geven, zodat je weer normaal kunt plassen.