Wat is een urodynamisch onderzoek en waarom wordt het voorgesteld bij urineverlies?

Urineverlies is een veelvoorkomend probleem bij volwassenen, vooral naarmate we ouder worden. Soms blijft de oorzaak echter onduidelijk ondanks eerdere onderzoeken. In dat geval kan een urodynamisch onderzoek inzicht geven in hoe de blaas, de bekkenbodem en de sluitspieren samenwerken. Het doel? Begrijpen waarom het moeilijk is om urine op te houden en een passende oplossing vinden.

Hoe werkt het urinestelsel normaal?

In een gezond lichaam slaat de blaas urine op totdat we bewust besluiten om te plassen. De sluitspieren en bekkenbodemspieren houden de urine tegen. Bij sommige mensen werkt dit systeem niet goed, wat kan leiden tot ongewild urineverlies. Dit komt bijvoorbeeld voor na een bevalling, bij een overactieve blaas of bij veroudering van spierweefsel. Als standaardonderzoeken geen duidelijke verklaring geven, is een urodynamisch onderzoek de volgende stap.

Wat wordt er precies onderzocht?

Het onderzoek analyseert de werking van de blaas en meet onder andere:

• de druk in de blaas tijdens het vullen en legen,
• het urinedebiet tijdens het plassen,
• de hoeveelheid urine die achterblijft,
• de activiteit van de sluitspier tijdens verschillende fases.

Met deze gegevens kan de arts vaststellen of het probleem bij de blaasspier, de zenuwen of de bekkenbodem ligt.

Wat moet je weten voor de test?

Enkele belangrijke punten vooraf:

• Het onderzoek vindt plaats in het ziekenhuis en duurt ongeveer 45 minuten tot een uur.
• Je hoeft niet nuchter te zijn en er is geen verdoving nodig.
• Neem een lijst mee van de medicijnen die je gebruikt, en meld eventuele allergieën of medische implantaten.
• Probeer een uur van tevoren niet te plassen, zodat er bij het begin een urinemonster kan worden genomen.

Hoe verloopt het onderzoek?

De test bestaat meestal uit drie onderdelen:

• Debietmeting: je plast op een speciaal apparaat dat de snelheid en kracht van de urinestraal meet.
• Cystometrie: via een dun slangetje wordt de blaas langzaam gevuld met steriel water, om te zien hoe de blaas zich gedraagt tijdens het vullen.
• Urethraprofiel: hierbij wordt gekeken hoe goed de sluitspier werkt terwijl het slangetje langzaam wordt verwijderd.

Tijdens het onderzoek word je gevraagd aan te geven wanneer je aandrang voelt of wanneer je ongemak ervaart. Het onderzoek is doorgaans pijnloos, maar kan wat ongemakkelijk aanvoelen.

Wat kun je verwachten na afloop?

Na het onderzoek kun je een branderig gevoel ervaren bij het plassen. Dit gaat meestal vanzelf over. Drink voldoende water (minimaal 1,5 liter per dag) om de blaas goed door te spoelen. Als je koorts krijgt of de klachten langer dan twee dagen aanhouden, neem dan contact op met je arts.